Αρθρο του Νίκου Γεωργόπουλου, Digital Risk Insurance Broker, Cyber Risk Strategist.
Αναδημοσίευση απο τον προσωπικό του λογαριασμό στο Linkedin
Η Τεχνητή Νοημοσύνη (AI) και η Ασφαλιστική Τεχνολογία (InsurTech) βρίσκονται πλέον σε ένα σημείο πλήρους σύγκλισης, με τα όρια μεταξύ τους να γίνονται ολοένα και πιο δυσδιάκριτα. Σύμφωνα με τα στοιχεία του πρώτου τριμήνου του 2026, το 95,2% της χρηματοδότησης στον τομέα του InsurTech κατευθύνθηκε σε εταιρείες που εστιάζουν στην ΑΙ. Αυτή η ραγδαία υιοθέτηση, ωστόσο, φέρνει στο προσκήνιο κρίσιμα ερωτήματα σχετικά με την ευθύνη (liability) και τους νέους ψηφιακούς κινδύνους που αναδύονται.
Η Ανατολή της Ευθύνης ΑΙ: Ο Νέος «Σιωπηλός» Κίνδυνος
Η πορεία της ασφάλισης ευθύνης ΑΙ αναμένεται να ακολουθήσει μια τροχιά παρόμοια με εκείνη της κυβερνοασφάλισης (cyber insurance). Όπως η αγορά πάλεψε για χρόνια με τον «σιωπηλό κυβερνοκίνδυνο» (silent cyber), έτσι και τώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με τον «σιωπηλό κίνδυνο ΑΙ». Πολλά υφιστάμενα ασφαλιστήρια συμβόλαια γενικής ευθύνης ή επαγγελματικής αστικής ευθύνης, που συντάχθηκαν πριν από τη μαζική υιοθέτηση της ΑΙ, ενδέχεται να καλύπτουν ακούσια τέτοιες εκθέσεις χωρίς να έχουν τιμολογηθεί ανάλογα.
Αυτή η συσσώρευση μη μοντελοποιημένου κινδύνου αποτελεί απειλή για την ασφαλιστική πειθαρχία, καθώς οι ασφαλιστές παρέχουν «τυχαία» χωρητικότητα για σύνθετα γεγονότα υψηλού διακυβεύματος. Για τον λόγο αυτό, παρατηρείται ήδη μια στροφή προς την εξαίρεση των κινδύνων ΑΙ από τα παραδοσιακά συμβόλαια και τη δημιουργία εξειδικευμένων προϊόντων.
Οι Κύριοι Κίνδυνοι και οι Επιπτώσεις τους
Οι επιχειρήσεις αντιλαμβάνονται πλέον την ΑΙ όχι μόνο ως ευκαιρία αλλά και ως σημαντική πηγή κινδύνου. Οι κορυφαίες ανησυχίες περιλαμβάνουν:
- Σφάλματα, παραπληροφόρηση και «παραισθήσεις» (hallucinations) της ΑΙ.
- Νομικοί κίνδυνοι και κίνδυνοι φήμης.
- Παραβιάσεις προστασίας δεδομένων και ιδιωτικότητας.
- Αλγοριθμική μεροληψία (bias) και διακρίσεις.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο συμβιβασμός ύψους 365.000 δολαρίων της iTutorGroup στις ΗΠΑ, όπου το λογισμικό προσλήψεων της εταιρείας απέρριπτε αυτόματα υποψηφίους λόγω ηλικίας, οδηγώντας σε κατηγορίες για διακρίσεις. Παρομοίως, η περίπτωση της Zillow, η οποία υπέστη απώλεια χρηματιστηριακής αξίας 7,8 δισεκατομμυρίων δολαρίων όταν ο αλγόριθμος εκτίμησης ακινήτων απέτυχε να προσαρμοστεί στις μεταβολές της αγοράς, αναδεικνύει τους κινδύνους από την κακή απόδοση των μοντέλων.
Ποιος Φέρει την Ευθύνη;
Ένα από τα πιο περίπλοκα ζητήματα είναι ο καθορισμός του υπευθύνου όταν ένα σύστημα ΑΙ προκαλεί ζημιά. Η τρέχουσα νομική τάση δείχνει ότι την ευθύνη φέρουν οι οργανισμοί που αναπτύσσουν (deployers) τα συστήματα ΑΙ και όχι απαραίτητα οι εταιρείες τεχνολογίας που τα κατασκευάζουν. Ο οργανισμός που χρησιμοποιεί το εργαλείο είναι αυτός που αλληλεπιδρά με τους πελάτες και κάνει δηλώσεις για τις υπηρεσίες του, όπως φάνηκε στην περίπτωση της Air Canada, η οποία κρίθηκε υπεύθυνη για παραπλανητικές πληροφορίες που παρείχε το chatbot της.
Η Ανταπόκριση της Ασφαλιστικής Αγοράς
Η βιομηχανία ανταποκρίνεται με τη δημιουργία εξειδικευμένων ασφαλίσεων ευθύνης ΑΙ, οι οποίες καλύπτουν οικονομικές απώλειες από αποτυχίες συστημάτων, παραβιάσεις πνευματικής ιδιοκτησίας και κανονιστικά πρόστιμα. Εταιρείες όπως η Munich Re με το προϊόν aiSure, η Armilla και η Testudo πρωτοπορούν προσφέροντας καλύψεις που εστιάζουν στην τεχνική επίβλεψη και την ανάλυση νομικών υποθέσεων.
Ταυτόχρονα, οργανισμοί όπως η Verisk έχουν εισαγάγει προαιρετικές εξαιρέσεις για τη γεννητική τεχνητή νοημοσύνη (Generative AI) στα τυποποιημένα συμβόλαια αστικής ευθύνης, προκειμένου να διαχωρίσουν αυτούς τους κινδύνους.
Η Πρόκληση της Αξιολόγησης των Μοντέλων
Για να υπάρξει μια αξιόπιστη αγορά ασφάλισης ΑΙ, πρέπει να βελτιωθούν οι μέθοδοι αξιολόγησης των μοντέλων. Τα τρέχοντα «benchmarks» μετρούν την ικανότητα αλλά όχι τη συμπεριφορά του μοντέλου σε πραγματικές συνθήκες ή υπό πίεση. Οι ασφαλιστές χρειάζονται εργαλεία που να αποκαλύπτουν πώς αποτυγχάνουν τα συστήματα, τη συχνότητα των αποτυχιών και αν αυτές οι αποτυχίες συσχετίζονται μεταξύ διαφορετικών ασφαλισμένων, δημιουργώντας κινδύνους συσσώρευσης (concentration risk).
Η εξάρτηση από λίγα «μοντέλα θεμελίωσης» (foundation models) σημαίνει ότι ένα μεμονωμένο σφάλμα θα μπορούσε να προκαλέσει ταυτόχρονες απώλειες σε πολλούς ασφαλισμένους παγκοσμίως.
Συμπέρασμα: Προς μια Νέα Κατηγορία «Ψηφιακών Κινδύνων»
Βρισκόμαστε σε ένα σημείο καμπής όπου η κυβερνοασφάλιση, η ευθύνη προϊόντος και η ευθύνη ΑΙ ενδέχεται να συγχωνευθούν σε μια νέα ευρύτερη κατηγορία: τους «Ψηφιακούς Κινδύνους». Η ΑΙ δεν είναι πλέον ένα θεωρητικό ζήτημα, αλλά ένας απτός μοχλός ζημιών.
Για να παραμείνει η ασφαλιστική βιομηχανία στην πρώτη γραμμή, πρέπει να είναι τολμηρή, να επενδύσει στην κατανόηση της συμπεριφοράς των μοντέλων και να προσφέρει λύσεις που θα επιτρέψουν στην κοινωνία να αγκαλιάσει με ασφάλεια αυτή τη μετασχηματιστική τεχνολογία. Όπως η ασφάλιση ήταν καθοριστική για την υιοθέτηση των ατμομηχανών και των αυτοκινήτων στο παρελθόν, έτσι θα παίξει κεντρικό ρόλο και στην οικονομία της τεχνητής νοημοσύνης.
