Σημαντικές ελαφρύνσεις στο τεκμαρτό σύστημα φορολόγησης φέρνει η νέα δέσμη ρυθμίσεων του Υπουργείου Οικονομικών, η οποία προβλέπει απαλλαγές ή μειώσεις έως και 50% για συγκεκριμένες επαγγελματικές κατηγορίες στα εισοδήματα που θα φορολογηθούν το 2026. Με τις εξαιρέσεις αυτές επιχειρείται η διόρθωση στρεβλώσεων του υφιστάμενου συστήματος και η ελάφρυνση επαγγελματιών που είτε βρίσκονται σε ιδιαίτερη κοινωνική θέση είτε δραστηριοποιούνται υπό ειδικές συνθήκες.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πρόβλεψη που αφορά τους ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές, οι οποίοι σε συγκεκριμένες περιπτώσεις εξαιρούνται από την εφαρμογή του τεκμαρτού εισοδήματος και φορολογούνται με βάση το πραγματικό εισόδημα που δηλώνουν.
Συγκεκριμένα, από το τεκμαρτό σύστημα απαλλάσσονται ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές που συνεργάζονται με έως δύο ασφαλιστικές εταιρείες και έχουν δηλώσει ως επαγγελματική έδρα την κατοικία τους. Η ρύθμιση αυτή αναγνωρίζει τις ιδιαιτερότητες λειτουργίας ενός σημαντικού μέρους της ασφαλιστικής διαμεσολάβησης, όπου αρκετοί επαγγελματίες δραστηριοποιούνται ως μικρές ατομικές επιχειρήσεις με περιορισμένη εταιρική συνεργασία και χαμηλό λειτουργικό κόστος.
Η συγκεκριμένη πρόβλεψη θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική για τον κλάδο, καθώς περιορίζει τις φορολογικές επιβαρύνσεις που θα μπορούσαν να προκύψουν από την εφαρμογή ενός οριζόντιου τεκμαρτού συστήματος, το οποίο σε αρκετές περιπτώσεις δεν αποτυπώνει με ακρίβεια τα πραγματικά οικονομικά δεδομένα των επαγγελματιών.
Ποιοι άλλοι απαλλάσσονται από το τεκμαρτό εισόδημα
Πέρα από τους ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές, από το τεκμαρτό σύστημα φορολόγησης εξαιρούνται και άλλες επαγγελματικές κατηγορίες, οι οποίες θα φορολογηθούν με βάση το δηλωθέν εισόδημα. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
Νέοι επαγγελματίες για τα τρία πρώτα έτη από την έναρξη δραστηριότητας
Όσοι πραγματοποίησαν έναρξη επαγγελματικής δραστηριότητας το 2025, οι οποίοι απαλλάσσονται έως και το 2027
Μητέρες επαγγελματίες για το έτος γέννησης του τέκνου και τα δύο επόμενα έτη
Αγρότες, ανεξαρτήτως μεγέθους δραστηριότητας
Ελεύθεροι επαγγελματίες που αμείβονται με «μπλοκάκι» και συνεργάζονται με έως τρεις εργοδότες, οι οποίοι φορολογούνται ως μισθωτοί
Άτομα με αναπηρία ίση ή μεγαλύτερη του 80%
Καφενεία σε μικρές κοινότητες έως 500 κατοίκων ή σε νησιά με πληθυσμό κάτω των 3.100 κατοίκων
Μειωμένο τεκμαρτό εισόδημα κατά 50%
Παράλληλα, για ορισμένες κατηγορίες επαγγελματιών προβλέπεται μείωση του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος κατά 50%. Η μείωση αυτή εφαρμόζεται σε:
Επαγγελματίες με αναπηρία από 67% έως 79%
Επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται και κατοικούν σε πολύ μικρές κοινότητες ή οικισμούς έως 1.500 κατοίκους (εκτός Αττικής) ή σε μικρά νησιά
Γονείς μονογονεϊκών οικογενειών με ανήλικα τέκνα
Γονείς που έχουν εξαρτώμενα τέκνα με αναπηρία τουλάχιστον 67%
Πολύτεκνους γονείς
Εκμεταλλευτές ταξί με ποσοστό ιδιοκτησίας έως 25%
Εκμεταλλευτές σχολικών κυλικείων
Ειδική ρύθμιση για πωλητές λαϊκών αγορών
Στο ίδιο νομοσχέδιο εισάγεται και ειδική πρόβλεψη για τους επαγγελματίες πωλητές λαϊκών αγορών. Για τα εισοδήματα του φορολογικού έτους 2025, το ελάχιστο ποσό καθαρού εισοδήματος από ατομική επιχειρηματική δραστηριότητα θα υπολογίζεται μειωμένο κατά 30% σε σχέση με το ποσό που προκύπτει από τις γενικές διατάξεις του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος.
Τα απαραίτητα δικαιολογητικά
Για την εφαρμογή των απαλλαγών ή των μειώσεων στο τεκμαρτό εισόδημα απαιτείται η προσκόμιση συγκεκριμένων δικαιολογητικών, ανάλογα με την περίπτωση. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται πιστοποιητικά οικογενειακής κατάστασης, αποδεικτικά αναπηρίας, έγγραφα που αποδεικνύουν την ιδιότητα πολύτεκνου ή μονογονεϊκής οικογένειας, καθώς και έγγραφα που τεκμηριώνουν τον περιορισμό άσκησης επαγγελματικής δραστηριότητας όπου αυτό απαιτείται.
Οι νέες ρυθμίσεις αναμένεται να επηρεάσουν σημαντικό αριθμό επαγγελματιών, ενώ για τον κλάδο της ασφαλιστικής διαμεσολάβησης η πρόβλεψη εξαίρεσης σε συγκεκριμένες περιπτώσεις θεωρείται μια ουσιαστική παρέμβαση που αναγνωρίζει τη δομή και τις ιδιαιτερότητες του επαγγέλματος.
