Ο μέσος πολίτης εργάζεται 179 ημέρες το χρόνο αποκλειστικά για να συντηρεί το κράτος. Όπως αποδεικνύει η έρευνα του ΚΕΦίΜ – Μάρκος Δραγούμης, το 2021 εργαστήκαμε σχεδόν τις μισές μέρες του χρόνου για να πληρώσουμε ασφαλιστικές εισφορές και φόρους.
Βάσει της έκθεσης η “Ημέρα Φορολογικής Ελευθερίας” για την Ελλάδα είναι η 29η Ιουνίου του 2021, καθώς έως τότε κάθε μισθός και ημερομίσθιο προοριζόταν για τα κρατικά ταμεία.
Το φαινόμενο αυτό παρατηρείται έντονα την τελευταία πενταετία, καθώς η αυξημένη φορολογία έχει ως αποτέλεσμα το 50% του εισοδήματος μας να καταλήγει στο κράτος.
Επιπλέον, αν αναλογιστούμε ότι το έλλειμμα της Γενικής Κυβέρνησης για το 2021, το οποίο αντιπροσωπεύει μελλοντικούς φόρους, τότε η Ημέρα Φορολογικής Ελευθερίας για το 2021 θα έρθει σε 42 ημέρες, δηλαδή την 10η Αυγούστου.
Αυτή τη στιγμή η Ελλάδα βρίσκεται στην 8η χειρότερη θέση στη λίστα των χωρών με τους υψηλότερους φόρους, κατάταξη η οποία θα μπορούσε να μην είναι αρνητική σε περίπτωση που η ανταποδοτικότητα των φόρων ήταν υψηλού επιπέδου. Ωστόσο, όπως κάθε Έλληνας μπορεί να επιβεβαιώσει η αυξημένη φορολογία δεν έχει απτό αντίκρισμα στις παροχές που λαμβάνει ο πολίτης από το κράτος.
Ένα ακόμη αξιοσημείωτο εύρημα της έρευνας είναι το γεγονός ότι το ποσό που πληρώνουν οι εργαζόμενοι κάθε χρόνο για φόρους και ασφαλιστικές εισφορές είναι διπλάσιο σε σχέση με αυτό που πληρώνουν για την κάλυψη των βασικών τους αναγκών. Πιο αναλυτικά, για διατροφή, ένδυση, στέγαση, οικιακά αγαθά, μεταφορές και επικοινωνίες οι Έλληνες πλήρωσαν το 2019 περί τα 44,4 δισ. ευρώ, ενώ για φόρους και ασφαλιστικές εισφορές, πολίτες και επιχειρήσεις στην Ελλάδα πλήρωσαν το 71,9 δισ. ευρώ.
Από την αρχή της οικονομικής κρίσης παρατηρήθηκε μάλιστα ανησυχητική αύξηση των ημερών εργασίας μας προς όφελος του κράτους. Συγκεκριμένα μέχρι το 2010, εργαζόμασταν 137-147 ημέρες τον χρόνο, ενώ τα τελευταία χρόνια, κυρίως εξαιτίας της δραματικής πτώσης του ΑΕΠ, αλλά και φοροεισπρακτικών μέτρων, το μέγεθος αυτό έχει αυξηθεί σημαντικά, καταγράφοντας ρεκόρ το 2018 με τις ημέρες εργασίας μας αποκλειστικά για την πληρωμή φόρων και εισφορών να φτάνουν τις 186.
Από τα στοιχεία της έκθεσης προκύπτουν τα ακόλουθα:
- Το 2021 εργαστήκαμε 75 ημέρες αποκλειστικά για την πληρωμή έμμεσων φόρων, 60 ημέρες για την πληρωμή ασφαλιστικών εισφορών, 43 ημέρες για την πληρωμή άμεσων φόρων και 1 ημέρα για την πληρωμή των φόρων κεφαλαίου
- Η συνολική επιβάρυνση πολιτών και επιχειρήσεων από φόρους και ασφαλιστικές εισφορές το 2021 ανέρχεται σε 71,9 δισ. και είναι σχεδόν διπλάσια από το ποσό που καταβάλλουν τα νοικοκυριά για την κάλυψη των βασικών τους αναγκών (ενδεικτικά: 44,4 δισ. το 2019 για διατροφή, ένδυση, στέγαση, οικιακά αγαθά, μεταφορές και επικοινωνίες, σύμφωνα με την προ πρόσφατη έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ
- Η Ελλάδα, καταγράφει μία από τις 7 υψηλότερες επιβαρύνσεις από φόρους και ασφαλιστικές εισφορές για το 2019 (12 ημέρες πάνω από τον μέσο όρο) και χαμηλότερο βαθμό εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση σε σχέση με τον μέσο όρο για το 2020 (11 ποσοστιαίες μονάδες κάτω από τον μέσο όρο) ανάμεσα στις 23 Ευρωπαϊκές χώρες για τις οποίες υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία και για τους δύο δείκτες.
- Η Ελλάδα, καταγράφει χαμηλότερο βαθμό αποτελεσματικότητας της κοινωνικής πολιτικής, σε σχέση με τον μέσο όρο για το 2019, όντας 24η ανάμεσα στις 26 Ευρωπαϊκές χώρες για τις οποίες υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία, ενώ παράλληλα σημειώνει την 8η υψηλότερη επιβάρυνση από φόρους και ασφαλιστικές εισφορές (14 ημέρες πάνω από τον μέσο όρο) στις 26 χώρες του δείγματος, για το ίδιο έτος.
Όπως επισημαίνει ο Πρόεδρος ΚΕΦίΜ, Αλέξανδρος Σκούρας, “Τα διαχρονικά δεδομένα της Ημέρας Φορολογικής Ελευθερίας αναδεικνύουν δύο σημαντικά συμπεράσματα: αφενός, την εκτίναξη του φορολογικού βάρους που επωμίστηκαν πολίτες και επιχειρήσεις κατά την οικονομική κρίση της προηγούμενης δεκαετίας εξαιτίας των συγκεκριμένων πολιτικών επιλογών εκείνης της περιόδου, και αφετέρου την συγκράτηση αυτής της επικίνδυνης τάσης τα τελευταία δύο χρόνια. Βεβαίως, όπως καταδεικνύει ο συνυπολογισμός των ελλειμμάτων, που φέτος για πρώτη φορά εντάσσεται στη μεθοδολογία της Ημέρας Φορολογικής Ελευθερίας, οι έκτακτες δαπάνες για την αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας είναι ένα δεδομένο που πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη στη χάραξη της οικονομικής πολιτικής των επόμενων ετών. Άλλωστε, όπως επανειλημμένα και οδυνηρά έχει αποδειχθεί στην πράξη, όταν τα ελλείμματα δεν αντιμετωπίζονται με τη δέουσα προσοχή, το κόστος που εντέλει θα κληθούν να αντιμετωπίσουν οι πολίτες θα είναι δυσβάσταχτο”.
